استقبال از اجرای گروه راک سعودی بوگوس (Bogus) در سالن اجرای موسیقی «دِ وِرهاوس» (The Warehouse) ریاض، بار دیگر توجهها را به رشد موسیقی راک و متال در عربستان سعودی جلب کرد؛ سبکی که هنوز عمدتا در حاشیه جریان اصلی موسیقی این کشور فعالیت میکند، اما به گفته موسیقیدانان و طرفداران، بهتدریج جایگاهش را در صحنه موسیقی این کشور پیدا میکند.
گروه بوگوس تنها پنج ماه است که شکل گرفته است و اعضای آن جمعی از موسیقیدانان باتجربهایاند که باور دارند میتوان بخشی از جای خالی گروههای راک در صحنه موسیقی محلی را پر کرد.
این گروه در برنامه اخیر خود نسخههای بازخوانیشده از آثار مشهور راک از جمله آیریس (Iris) از گروه «د کیل» (The Kill)، گو گو دالز (Goo Goo Dolls) از گروه ثرتی سکندز تو مارس (Thirty Seconds to Mars) و بد آو روزز (Bed of Roses) از بون جوی (Bon Jovi) را اجرا کرد.
محمد یاسین، گیتاریست اصلی گروه، به عربنیوز گفت: «ما یک گروه راکیم. عربستان سعودی هنرمندان بسیار خوبی در عرصه موسیقی دارد. ما حدود پنج ماه پیش با هم آشنا شدیم و تصمیم گرفتیم این گروه را تشکیل دهیم، چون صحنه موسیقی به گروههای راک بیشتری نیاز دارد.»
به گفته یاسین، اعضای گروه همگی پیش از این در گروههای دیگری فعالیت داشتهاند، اما حالا با یک هدف مشترک گرد هم آمدهاند: اینکه برای مخاطبان سعودی موسیقی راک بیشتری اجرا کنند.
او اضافه کرد که افزایش شمار طرفداران این سبک در تشکیل گروه آنها نقش مهمی داشت و توضیح داد: «موسیقی راک در عربستان سعودی، بهویژه در ریاض، جده و دمام، در حال رشد است. گروههای راک و متال خوبی وجود دارند که برخی از آنها سالها است فعالیت میکنند. اکنون گروههای تازه زیادی در حال شکلگیریاند و افراد بیشتری با این سبک موسیقی آشنا میشوند.»
گروه بوگوس اکنون در حال ساخت ترانههای خود است و بهزودی تکآهنگهایی منتشر خواهد کرد، اما فعلا آثار هنرمندان و گروههایی را که دوست دارد، بهعنوان ادای احترام، اجرا میکند.
Read More
This section contains relevant reference points, placed in (Inner related node field)
البته با وجود رشد موسیقی راک در عربستان سعودی، همچنان چالشهایی وجود دارد. یاسین دراینباره گفت: «همه موسیقی راک را نمیپذیرند. صدای تیز گیتار الکتریک، حجم بالای صدا و شیوه خشن خوانندگی ممکن است برای برخی افراد خوشایند نباشد. در اجراهای ما، معمولا بیشتر طرفداران راک حضور پیدا میکنند.»
یکی از مهمترین مکانهایی که از این جریان موسیقی حمایت میکند، مجموعه دِ وِرهاوس است که خود موسیقیدانان آن را داره میکنند به یکی از مهمترین مراکز اجرای زنده موسیقی راک، متال و دیگر سبکهای خارج از جریان اصلی موسیقی در ریاض تبدیل شده است.
جلوی سعید، مدیر صحنه در این مجموعه و خواننده گروه متال سعودی معدن، میگوید این مجموعه را محمد العطاس، هنرمند سعودی، سال ۲۰۲۱ با هدف ایجاد فضایی اختصاصی برای اجرای برنامههای موسیقی و ارتباط هنرمندان با مخاطبان تاسیس کرد. ایده این بود که مکانی ایجاد شود تا موسیقیدانان بتوانند دور هم بنوازند، اجرا کنند و استعدادهایشان را به نمایش بگذارند. در عین حال، به مخاطبان نیز فرصت دهد موسیقی زنده را در محیطی صمیمی تجربه کنند.»
او افزود که میزان استقبال از اجراهای راک و متال فراتر از انتظار بوده است: «این جریان با سرعتی شگفتانگیز در حال رشد است. اجرای اخیر گروه بوگوس چهارمین برنامه پیاپی بود که همه بلیتهای آن به فروش رفت. این واقعا فوقالعاده است.»
به گفته او، اجراهای موسیقی متال در این مجموعه معمولا بیش از ۱۵۰ تماشاگر را جذب میکند: «مردم از موسیقی، بلندی صدا و همخوانی با تمام ترانهها و تکتک اشعار لذت میبرند. دیدن این صحنه واقعا شگفتانگیز است.»
سعید معتقد است رشد این جامعه موسیقی، بازتاب سالها تقاضای انباشتهشده برای چنین سبکی است. او گفت: «بدون تردید اشتیاق زیادی برای این نوع موسیقی وجود دارد. چالش اصلی ایجاد تعادل است. گاهی گروههای موسیقی وجود دارند اما سالن کافی نیست و گاهی سالن هست، اما گروه کافی وجود ندارد. در حال حاضر، ریاض، جده و استان شرقی مهمترین مناطقیاند که این نوع موسیقی در آنها طرفدار دارد.»
ممدوح تویلی، نوازنده باس گروه متال سعودی دون (Dune) که از چهرههای باسابقه این سبک در عربستان سعودی به شمار میرود، نیز از نزدیک تحول این جریان موسیقی را شاهد بوده است.
گروه دون که در سبک ترش متال (Thrash Metal) فعالیت میکند، نخستین بار سال ۲۰۰۴ تشکیل شد، اما سال ۲۰۰۷ فعالیت خود را متوقف کرد. این گروه سال ۲۰۲۱ دوباره فعالیتش را از سر گرفت و از آن زمان تاکنون به یکی از شناختهشدهترین گروههای متال سعودی تبدیل شده است.
تویلی گفت: «در اینجا صحنه بسیار بزرگی برای موسیقی راک و متال وجود دارد. گروههای زیادی در حال تولید آثار خودشاناند و جمع بزرگی از طرفداران، شامل شهروندان سعودی، اتباع خارجی و حتی شنوندگانی از خارج از این کشور، از آنها حمایت میکنند.»
او افزود: «علاقه به موسیقی متال سعودی در سطح بینالمللی نیز در حال افزایش است. ما با وبسایتها و رسانههای بینالمللی متعددی گفتگو کردهایم. آنها واقعا درباره آنچه اینجا در حال رخ دادن است، کنجکاوند.»
این توجه سال ۲۰۲۴ به اوج تازهای رسید؛ یعنی زمانی که نشریه بینالمللی «متال مرز نمیشناسد» (Metal Has No Borders) آلبوم گروه دون با عنوان «سالهای اسارت» (Years of Chains، را ستود و در رده سطح نقرهای بخش «آلبوم سال سبک ترش متال» جای داد. این نشریه از قدرت و کوبندگی این آلبوم کوتاه تمجید کرد و با اشاره به جنبش نوظهور موسیقی متال در عربستان سعودی نوشت که صحنه روبهرشد این کشور، آثاری تولید میکند که شایسته توجه جهانیاند.
همزمان با ظهور گروههای راک جدید در عربستان سعودی، گسترش اجراهای زنده و افزایش شمار مخاطبان، صحنه موسیقی خارج از جریان اصلی در این کشور هم در حال تثبیت جایگاه خود در چشمانداز فرهنگی بهسرعت در حال تحول این کشور است و آنچه زمانی تنها علاقهای محدود و متعلق به گروهی خاص از مخاطبان بود، اکنون بهتدریج به بخشی آشکار از جهان اجراهای موسیقی زنده در عربستان سعودی تبدیل میشود. به طوری که حالا همه بلیتهای یک کنسرت راک به فروش میرسد.

